De psalmen bieden een bloemlezing van religieuze lyriek uit het oude Israƫl; ze zouden voor het overgrote deel zijn geschreven tussen 1000 en 500 voor onze jaartelling. . De psalmen worden toegeschreven aan verschillende personen, waarvan vele aan David, maar daar is geen bewijs voor.
Ook in het christendom hebben zij eeuwenlang een belangrijke plaats ingenomen in de beleving van de religie. Dit is mijns inziens in belangrijke mate toe te schrijven aan de berijming van deze gedichten. Ze konden daardoor in elke bijeenkomst worden gezongen.


De teksten van de psalmen geven een veelheid van informatie over het gevoelen van de dichters; over de schepping, over de grootheid en goedheid van God. De dichter roept God aan als hij in gevaar verkeert en om uitredding roept. Maar ook komen teksten voor uit dankbaarheid voor al datgene dat de dichter overkomt. In weer andere teksten tekent de dichter de geschiedenis van het volk, de uittocht uit Egypte of de perioden dat het volk God niet meer diende en achter andere goden aanliep.
Kortom de psalmen bieden een breed scala van ervaringen, die de mens kan overkomen en meemaken. Ze onttrekken zich vrijwel allemaal om vastgelegd te kunnen worden op auteurschap en op tijd en plaats, en kunnen daarom voor ons in veel gevallen herkenbare zaken opleveren. Zo kunnen wij de psalmen ook in ons leven soms overbrengen en de dichter beamen. Opvolgende generaties kunnen zich dan identificeren in de ik/wij situatie van dankbaarheid, verdriet, wanhoop en vreugde.
Omdat de psalmen zoveel herkenbare situaties kunnen oproepen, raken wij soms vertrouwt met de psalmen. Mensen kunnen soms psalmen aanwijzen als eigen psalmen, waar ze steeds op kunnen terugvallen. In mijn geval is dat psalm 103; de psalm die steeds bij bijzondere gelegenheden - zoals bij verjaardagen - reeds in het gezin van mijn grootvader werd gelezen, en daardoor een familiepsalm is geworden.
Niet alleen over deze psalm, maar over een aantal andere heb ik mijn gedachten laten gaan en ze nog eens goed gelezen, in verschillende vertalingen. Dat roept soms wisselende beelden op. In een aantal volgende nummers van 2 Klank zal ik hiervan iets vertellen.

Piet Beishuizen